Dolny Śląsk to region o bogatej historii, gdzie znajduje się wiele podziemnych kompleksów i budowli militarnych. Szlak Tajemniczych Podziemi obejmuje 12 niezwykłych obiektów, w tym twierdze w Kłodzku i Srebrnej Górze, podziemne trasy turystyczne, oraz kompleksy z czasów II wojny światowej. Podziemia te kryją wiele tajemnic i nierozwiązanych zagadek, przyciągając turystów fascynujących się historią i eksploracją.
Trzecia edycja konkursu Zdobywca Szlaku Tajemniczych Podziemi jest w połowie swojego przebiegu, a sezon turystyczny 2022 na Dolnym Śląsku rozpoczął się oficjalnie od 22-23 kwietnia. Obiekty takie jak Kopalnia Podgórze, która oferuje historię z lat PRL-u i cenne informacje z przeszłości, oraz Zamek Czocha, opisywany jako zamek, który nie istniał, stanowią część tej fascynującej trasy.
Podziemia Walimia
Sztolnie Walimskie, znane również jako kompleks „Rzeczka”, są częścią tajemniczego projektu „Riese” realizowanego przez nazistów w latach 1943-1945. Ten rozległy, podziemny system korytarzy i hal obejmuje trzy połączone tunele o łącznej długości około 500 metrów. Sztolnie Walimskie stanowią jeden z trzech obiektów z projektu „Riese”, które są obecnie udostępnione turystom. Niestety, pozostałe dwa pomieszczenia lub tunele wciąż pozostają niedostępne z powodu zawalisków.
Projekt „Riese” był ambitnym przedsięwzięciem nazistowskich Niemiec, mającym na celu stworzenie podziemnego kompleksu o ogromnych rozmiarach. Według zachowanych danych, planowano zbudować w nim 360 miejsc dla Naczelnego Dowództwa Wojsk Lotniczych, 300 miejsc dla Ministerstwa Spraw Zagranicznych Rzeszy oraz 750 miejsc dla samego Adolfa Hitlera i jego sztabu. W sumie w kompleksie „Riese” miało się znajdować aż 97 500 metrów sześciennych kubatury i 8 100 metrów długości tuneli, rozciągających się na powierzchni 26 000 metrów kwadratowych.
Chociaż projekt „Riese” nie został ukończony do końca II wojny światowej, a jego przeznaczenie pozostaje zagadką, Sztolnie Walimskie są obecnie atrakcją turystyczną, przyciągającą wielu odwiedzających. Kompleks ten, wraz z innymi podziemnymi obiektami z czasów wojny na Dolnym Śląsku, stanowi fascynujące świadectwo historii i tajemnic sprzed lat.
Historia II wojny światowej
Projekt „Riese” był tajnym przedsięwzięciem III Rzeszy, realizowanym w Górach Sowich od 1943 roku. Celem budowy pozostaje kwestią domysłów – mogło to być stworzenie kwatery Hitlera, ukrycie podziemnych fabryk broni czy zrabowanych skarbów. Budowa angażowała więźniów obozu koncentracyjnego Gross-Rosen, pracujących w nieludzkich warunkach. Kompleks, składający się z siedmiu części, nie został ukończony przed końcem wojny, a część korytarzy celowo zniszczono.
Szacuje się, że podczas budowy „projektu Riese” zginęło nawet kilka tysięcy ludzi. Niemcy uzyskali na ten cel aż 28 tysięcy ton stali i cementu, a w okolicznych obozach Arbeitslager Riese zatrudniali kilkanaście tysięcy przymusowych robotników. Pomimo ogromnego wysiłku, prace oficjalnie zakończono dopiero w lutym 1945 roku, a nawet część korytarzy została celowo zniszczona.
Choć tajemnice „projektu Riese” do dziś nie zostały w pełni wyjaśnione, to jego pozostałości stanowią niezwykłą atrakcję turystyczną Dolnego Śląska. Zwiedzanie podziemnego kompleksu Osówka odbywa się w stałych godzinach, a turyści mogą wybierać spośród różnych tras – od standardowych do wyjątkowo ekstremalnych. Warto przygotować się na niską temperaturę i zadbać o odpowiedni strój, by móc w pełni delektować się tą niezwykłą podróżą w przeszłość.
Tajne projekty nazistów
Jednym z najbardziej fascynujących miejsc na Dolnym Śląsku jest Podziemne Miasto Osówka. To największy udostępniony do zwiedzania obiekt projektu „Riese”, obejmujący aż 1700 metrów tuneli i liczne obiekty naziemne. Istnieją teorie, że w tym kompleksie planowano produkcję tajnej broni, w tym potencjalnie jądrowej, ze względu na bliskość złóż uranu.
Podobne spekulacje dotyczą również podziemi pod Zamkiem Książ, które prawdopodobnie miały służyć jako kwatera Hitlera. Wciąż trwają poszukiwania ukrytych skarbów, w tym legendarnego „złotego pociągu”, który według legend może znajdować się gdzieś w tej okolicy.
Choć wiele z tych projektów nazistowskich pozostaje owiane tajemnicą, jedno jest pewne – dolnośląskie podziemia skrywają wiele fascynujących historii z czasów II wojny światowej. Odwiedzenie Podziemnego Miasta Osówka to świetna okazja, by odkryć te niezwykłe miejsca na własną rękę.
Turystyka podziemna
Dolny Śląsk jest prawdziwą skarbnicą atrakcji turystyki podziemnej. Odwiedzając ten region, masz okazję zanurzyć się w fascynującą historię i poznać unikalne zabytki przeszłości.
Kopalnia Złota w Złotym Stoku, z 800-letnią tradycją wydobycia tego cennego kruszcu, udostępnia fragment Sztolni Gertrudy oraz interesujące muzeum, pozwalające przenieść się w czasie. Stara Kopalnia w Wałbrzychu to największy tego typu obiekt poprzemysłowy w Polsce, gdzie możesz odkryć dziedzictwo lokalnego górnictwa.
Nie można pominąć również Kopalni Uranu w Kletnie, która prezentuje pozostałości po wydobyciu radioaktywnego surowca z lat 1948-1953. Poza kopalnianymi atrakcjami, trasy turystyczne obejmują także podziemia miejskie, jak w Kłodzku, oraz fortyfikacje, jak w imponującej Twierdzy Srebrna Góra. Każde z tych miejsc to prawdziwa uczta dla miłośników historii, geologii i odkrywania tajemnic podziemnego świata.
